Jednym z moich ulubionych wypieków świątecznych są pierniczki z Bazylei. Szwajcarskie ciasteczka świąteczne, smaczne i aromatyczne, a równocześnie bardzo łatwe do przygotowania. Lubią je nasze mamy i babcie, bo są dość miękkie i nie sprawiają trudności podczas gryzienia. Ach, te protezy... Dla mnie atutem tych pierniczków jest fakt, że nie trzeba ich wałkować. Bo przecież wszyscy tu już wiedzą, że nie cierpię prasowania i wałkowania, staram się więc unikać tych czynności jak tylko się da.

Na zdjęciach pokazuję Basler Läckerli wymieszane z prawdziwymi toruńskimi Katarzynkami, również wypiekanymi według bardzo starej receptury. Mam nadzieję, że łatwo je odróżnisz 🙂 A jeśli chodzi o wałkowanie... No cóż, chyba nie dla mnie piękne, zdobione lukrem pierniczki, trudno. Może dostanę kilka w prezencie, podobnie jak w ubiegłym roku? Ja tymczasem wypiekam przepyszne pierniczki z Bazylei. I Ciebie też zachęcam do ich upieczenia!

Pierniczki z Bazylei – "Basler Läckerli" (ok. 50 sztuk, forma ok. 25cm x 35cm)

Jest to jeden z tradycyjnych szwajcarskich wypieków, wykonany na bazie miodu, migdałów i kandyzowanych skórek owoców cytrusowych. To swoista odmiana piernika, znana już w XIV wieku, a pierwsza oficjalna wzmianka o "Basler Läckerli" pochodzi z 1720 roku. (źródło)

• 150 g zmielonych migdałów
• 150 g kandyzowanej skórki pomarańczowej i cytrynowej (u mnie pół na pół)
• 1 łyżeczka mielonego cynamonu
• 1 łyżeczka przyprawy do piernika (można użyć tej przyprawy)
• 350 g mąki (użyłam białej orkiszowej, ale może być pszenna)
• 10 g sody oczyszczonej (ok. 2 łyżeczek) - możesz kupić tutaj
• 500 g miodu dobrej jakości
• opcjonalnie - cukier puder i sok z cytryny do przygotowania lukru (można pominąć, pierniczki będą trochę inne, ale również bardzo smaczne i jeszcze bardziej autentyczne, czyli średniowieczne)

Pierniczki z Bazylei można traktować jako ciasto wegańskie pod warunkiem, że ktoś jada miód (wiem, że w tym zakresie wybory bywają różne, co nie podlega dyskusji ani ocenie). Ciastka nie zawierają nabiału ani jajek, ale nie próbowałam zastąpić miodu miodkiem wegańskim (np. z mniszka), więc nie wiem, co by z tego wyszło. Sądzę, że można spróbować, jeśli miodek jest dość gęsty - przecież to tylko inna forma cukru. My mamy własną pasiekę i dobry, ekologiczny i etyczny miód, więc używam go bez wyrzutów sumienia. I nadwyżki sprzedajemy, a gdyby ktoś potrzebował, można zamawiać tutaj (klik) 🙂

Pierniczki z Bazylei - wykonanie

1. Miód podgrzewaj w rondlu, w którym później będziesz mieszać ciasto (rondel musi być odpowiednio duży). Doprowadź do wrzenia, a następnie gotuj jeszcze ok. 2 minut, zdejmij z palnika i pozostaw do lekkiego przestudzenia.
2. Mielone migdały wymieszaj z drobno pokrojonymi kandyzowanymi skórkami. W innej misce wymieszaj mąkę z sodą i przyprawami.
3. Do miodu dodaj migdały z dodatkami i wymieszaj. Następnie partiami dodawaj mąkę i mieszaj (uwaga, masa jest dosyć gęsta i "ciężka").
4. Po dokładnym wymieszaniu przełóż masę do formy wyłożonej papierem i rozsmaruj na ok. 1 cm wysokości. Uwaga: jako, że ciasto jest mocno klejące, czynność ta nie należy do najłatwiejszych, więc trzeba wykazać się cierpliwością. Najlepiej ciasto rozprowadza się zwilżonymi dłońmi - sprawdziłam! Przykryj foremkę papierem i zostaw ciasto na przynajmniej godzinę (lub na noc) do dojrzenia i podsuszenia w temperaturze pokojowej.
5. Nagrzej piekarnik do 160° - 170°C i piecz Läckerli przez ok. 15-20 minut. Nie powinny być zbyt wypieczone, gdyż dodatkowo mogą twardnieć podczas stygnięcia.
6. Z cukru pudru i soku z cytryny przygotuj dość gęsty lukier.
7. Po wyciągnięciu z piekarnika pozostaw Läckerli na kilka minut do lekkiego przestudzenia, po czym pokrój na kwadraty lub romby (ok. 3 x 3 cm) i polukruj. Możesz też pokroić ciasto już po posmarowaniu lukrem. I możesz nawet całkowicie z lukru zrezygnować - wówczas będą to prawdziwie średniowieczne pierniczki z Bazylei 🙂

   

   

8. Pozostaw je do całkowitego wystygnięcia i wyschnięcia lukru. Przełóż pierniczki z Bazylei do hermetycznych pudełek lub słoi. Jeśli masz na tyle silnej woli, by wytrzymać – poczekaj kilka dni, aż dojrzeją, wtedy będą jeszcze lepsze!

Gotowe pierniczki

I to by było na tyle, pierniczki z Bazylei gotowe. Prawda, że to jest bardzo łatwe? A najlepsze jest to, że można je długo przechowywać, dzięki czemu możesz je upiec już na początku grudnia. Doskonale sprawdzają się również jako ciasteczka adwentowe, a jeśli nawet znikną przed Bożym Narodzeniem - to nic, upieczesz nową porcję. Bo to takie łatwe!

Średniowieczne pierniczki a zalecenia dietetyczne świętej Hildegardy z Bingen

Bo jak pierniczki są średniowieczne, to chyba warto skorzystać ze średniowiecznych wskazówek dietetycznych 🙂

Zakładam, że każdy coś tam słyszał o świętej Hildegardzie, średniowiecznej mistyczce, wizjonerce i wielkiej uzdrowicielce. Była ona najwybitniejszą średniowieczną filozofką. Główna tematyka jej prac dotyczyła filozofii przyrody. Rezultaty swoich dociekań zawarła w traktacie o leczniczym i szkodliwym działaniu roślin i minerałów, które, jak sądziła, uczestniczyły w nieustannym procesie wymiany wewnętrznych zasobów energii. Z mroków średniowiecza ta natchniona benedyktynka wyłoniła się dla nas za sprawą pewnego człowieka. Dr Gottfried Hertzka (1913-1997) był austriackim lekarzem, który jako pierwszy odkrył dla współczesnej medycyny rewolucyjne metody terapeutyczne opracowane przez Hildegardę. A teraz, w XXI wieku istnieją liczne ośrodki i centra, które upowszechniają i propagują wiedzę i metody hildegardowe.

Orkisz

Do najważniejszych zaleceń Hildegardy należy oparcie codziennej diety na orkiszu. "Orkisz to najlepsze zboże. Jest ono ciepłe, tłuste i mocne, jest też łagodniejsze niż wszystkie inne i człowiekowi, który je spożywa, przywraca prawidłową strukturę ciała i prawidłową krew, wywołuje też pogodny nastrój i radość w duszy. Niezależnie od tego, w jakiej postaci ludzie go jedzą, czy jako chleb, czy w rozmaitych potrawach, jest dobry i łagodny. A jeśli ktoś jest chory i z powodu choroby nie może jeść, należy wziąć ziarna orkiszu i zagotować w wodzie, dodając tłuszcz albo żółtko, aby potrawa miała lepszy smak, i podać choremu do jedzenia, to go wyleczy wewnętrznie niczym zdrowa i dobra maść." To dlatego prawie zawsze używam mąki orkiszowej, o czym wspominam niemal w każdym wpisie na blogu. Dziś też. Dzięki użyciu mąki orkiszowej mój przepis na Basler Läckerli doskonale wpisuje się w zalecenia żywieniowe Hildegardy.

Miód i przyprawy korzenne

"Miód nie powinien być używany do codziennego słodzenia, lecz traktowany jak kosztowność, z którą należy obchodzić się z ostrożnością. Nie do pomyślenia jest usunięcie miodu spośród leczniczych produktów Hildegardy."

"Gałka muszkatołowa otwiera serce, oczyszcza zmysły i rozjaśnia umysł."

"Goździki polecane są jako lek przy szumach w uszach, bólach głowy, obrzękach, gośćcu i czkawce. Należy jadać je codziennie często (2-3x dziennie żuć 2-5 goździków)."

To tylko maleńkie próbki zaleceń dietetycznych świętej, która jedzenie traktowała jak lekarstwo lub wręcz przeciwnie - truciznę. Dziś niektóre jej zalecenia mogą dziwić, ale nie zaszkodzi wprowadzić do codziennej diety najbardziej polecane produkty.

Źródła: 1, 2, 3.

Przepis dołącza do akcji "Przyprawy korzenne i ziołowe w mojej kuchni - grudzień 2022" oraz "Do stołu ze Świętą Hildegardą z Bingen".

Przeważnie nie robię zbyt wielu wypieków na święta, ale te, które jak dotąd opisałam na blogu, znajdziesz tutaj:

https://www.hajduczeknaturalnie.pl/ciasteczka-na-boze-narodzenie/

https://www.hajduczeknaturalnie.pl/ciasto-marchewkowe-zamiast-piernika/

https://www.hajduczeknaturalnie.pl/ciastka-owsiane-z-dynia/

https://www.hajduczeknaturalnie.pl/gruzinskie-ciasto-z-czerwonej-fasoli/

https://www.hajduczeknaturalnie.pl/sernik-nowojorski/