Langosze w mojej kuchni powstały właściwie przez przypadek. Lubię te węgierskie placki ze smażonego ciasta drożdżowego, ale zawsze jadałam je na jarmarkach i festiwalach dobrego smaku. A moje własne langosze powstały z drożdżowego ciasta chlebowego, które przygotowałam do pieczenia na patyku w ognisku. Chleb z ogniska to jest bardzo popularne danie w krajach niemieckojęzycznych, a ja go uwielbiam, więc cieszyłam się na pieczenie chleba na patyku w żywym ogniu. A jednak się nie udało, więc musiałam ratować ciasto i usmażyć langosze.

Przygotowałam dużą porcję ciasta chlebowego na drożdżach, ponieważ mieliśmy w planie imprezę przy ognisku. Miałam też ziemniaki do pieczenia w popiele oraz folię aluminiową, gdyby trzeba było piec ziemniaki wprost w ogniu. Impreza była składkowa, więc inni przygotowali sałatki, kiełbaski wegańskie i tradycyjne, camembert na grilla i owoce do pieczenia. I wszystko byłoby pięknie, gdyby w dniu imprezy nie lał deszcz. Zwykła mżawka by nam nie przeszkodziła, ale ulewa wręcz uniemożliwiła rozpalenie ogniska. Co się dało, to upiekliśmy na grillu pod dachem wiaty, ale ciasto na chleb z ogniska zostało. Przywiozłam je do domu. Wyrastało i opadało we własnym tempie przez prawie cały dzień, ale nie mogłam przecież pozwolić, żeby się zmarnowało. Z połowy upiekłam coś na kształt chleba tostowego w foremce keksówce. Ale co z resztą?

Szybki przegląd możliwości wykorzystania drożdżowego ciasta chlebowego podsunął mi pomysł na usmażenie langoszy. Czemu nie? Smażymy więc langosze! Langosze przez przypadek, bo celem było po prostu uratowanie ciasta. Ale wyszły pyszne, więc polecam gorąco!

Węgierskie langosze. Co to jest?

Langos (langosz) to typowa potrawa węgierska. Obecnie jest to smażony na głębokim tłuszczu płaski chleb, ale w przeszłości przygotowywano go z ostatnich kawałków ciasta chlebowego i pieczono w piecu ceglanym lub glinianym, aby podawać go na ciepło jako śniadanie w dniu wypieku chleba. Nazwa pochodzi od słowa láng , które w języku węgierskim oznacza płomień. Do połowy XX wieku chleb wypiekano raz w tygodniu ze względu na koszt nagrzewania dużego pieca i długi proces wyrabiania ciasta, które ważyło nawet 35 kilogramów (80 funtów). Ponieważ bochenek chleba, typowy dla Węgier, ważył 2,5–4,5 kilograma (6–10 funtów), tradycyjnie wypiekano mniejsze (0,5–1 kg lub 1–2 funty) bułki „cipó” na wieczór i następny dzień. Nazwa „lángos” (oznaczająca „płonący”) pochodzi od wypieku tych płaskich chlebów rano, gdy piec wciąż się rozgrzewał. „Lángos” były również podawane jako dodatek do obiadu.

Współcześnie lángos jest popularny przez cały rok. Jako stosunkowo niedrogi i prosty przysmak, często sprzedawany jest na dworcach autobusowych, targach, bazarach oraz w całej Europie Wschodniej podczas lokalnych uroczystości lub wydarzeń sportowych. Jest sprzedawany w wielu restauracjach typu fast food nie tylko na Węgrzech, ale także w Austrii. Właśnie w Austrii, a zwłaszcza w Wiedniu, lángos jest bardzo popularnym daniem typu fast food na targach i w parkach rozrywki, takich jak Prater. Lángos znany jest też w Czechach, na Słowacji i w Chorwacji jako langoš , w Serbii jako languš (choć powszechnie zwany jest też „Mekike”). W Słowenii znany jest jako Langaš, a w Macedonii i Bułgarii jako Mekitsa . Jest również popularny w Rumunii (zwłaszcza w Transylwanii) jako langoși. Bywa dość powszechny w Polsce, gdzie znany jest jako „langosz”, oraz w Wielkiej Brytanii, gdzie nazywany jest „langos”, czyli „węgierski smażony chleb” (źródło).

Ciasto chlebowe na drożdżach - ciasto na langosze - skład

• 1 kg jasnej mąki orkiszowej lub pszennej
• 15 g świeżych drożdży lub 7 g drożdży suszonych
• 2 łyżeczki soli kamiennej
• łyżeczka cukru
• 3 łyżki oliwy z oliwek (przy langoszach można pominąć, ale do ciasta na chlebek z ogniska warto dodać)
• około 600 ml letniej wody

Do przygotowania i podania węgierskich langoszy

• olej do głębokiego smażenia
• kwaśna śmietana
• tarty ser, najlepiej cheddar
• opcjonalnie - ostra papryka świeża lub suszona
• opcjonalnie - węgierskie leczo do podania zamiast śmietany i sera
• opcjonalnie - gulasz mięsny, warzywny lub grzybowy do podania

Przygotowanie ciasta chlebowego

1. Do misy miksera planetarnego (lub do dużej miski) wkrusz drożdże. Dodaj cukier oraz lekko ciepłą wodę. Wymieszaj składniki, przykryj miskę i zostaw zaczyn do wyrośnięcia na jakieś 15-20 minut.
2. Do wyrośniętego zaczynu dodaj mąkę, sól i oliwę, a następnie wyrabiaj ciasto mikserem (końcówka z hakiem) przez 10-15 minut. Lub ręcznie - nieco dłużej, do uzyskania właściwej struktury ciasta. Ja wyrabiam ciasto przy pomocy robota.
3. Ciasto chlebowe przełóż do zamykanego naczynia, w którym będzie spokojnie wyrastać. Ja miałam duże pudełko plastikowe przeznaczone do przechowywania żywności. Ciasto chlebowe było w nim bezpieczne bez względu na temperaturę i inne warunki przechowywania. Rosło sobie i opadało, a następnie znów rosło we własnym tempie. Wiem, że to nie są optymalne warunki, ale ciasto chlebowe przetrwało tę huśtawkę i dało się z niego upiec prosty chlebek oraz usmażyć wyśmienite langosze.

Langosze - formowanie i smażenie

1. W dużym rondlu lub szerokiej patelni rozgrzej tłuszcz do głębokiego smażenia.
2. Z ciasta chlebowego uformuj kulki o wadze około 80-120 g. Przykryj je i pozostaw do wyrośnięcia na kilkanaście minut.
3. Z każdej kulki uformuj dłońmi płaski placek z lekko podwyższonymi brzegami.
4. Placki z ciasta chlebowego smaż pojedynczo w głębokim, dobrze rozgrzanym tłuszczu z obu stron na rumiano. Jeśli tłuszcz jest dobrze rozgrzany, to smażenie z jednej strony powinno zająć zaledwie 1-2 minuty. Langosz powinien cały czas skwierczeć i swobodnie pływać we wrzącym tłuszczu. Jeśli olej jest świeży i wystarczająco gorący, to langosze nie wchłoną tłuszczu w trakcie smażenia. Więc to wcale nie jest bardzo tłuste danie!
5. Usmażone langosze możesz umieścić na papierowym ręczniku albo na kratce, tak jak ja.
6. Po usmażeniu wszystkich chlebków możesz je podawać.

Podawanie langoszy

Najbardziej tradycyjnym sposobem podania langoszy jest posmarowanie kwaśną śmietaną i posypanie tartym żółtym serem, zazwyczaj cheddarem. Ale podczas poznańskiego Festiwalu Dobrego Smaku proponowano mi langosze z paprykowym leczo, z masłem czosnkowym, z mięsnym gulaszem, a nawet z kwaśną śmietaną oraz z cukrem na słodko. Więc tu panuje pełna dowolność, bo langosz to tylko smażony w tłuszczu chleb, a reszta to dodatki. Dowolne dodatki według upodobania.

Ja podałam moje langosze w najbardziej tradycyjny sposób, czyli z kwaśną śmietaną i tartym cheddarem. I to było przepyszne jedzenie. Smacznego!